Миналар, абадан коргонуу жана аскерлерди көчүрүү. Иран АКШнын мүмкүн болгон операциясына каршы Харк аралын коргоо иштерин күчөтүүдө, - CNN

Акыркы жумаларда Иран Харг аралында америкалык мүмкүн болуучу операцияга даярдык катары кошумча аскерий персонал жана ПВО каражаттарын жайгаштырып, ар кандай тоскоолдуктарды орнотуп жатат. Бул тууралуу CNN өз булактарына таянып кабарлады.

Булактардын маалыматы боюнча, Трамп администрациясы Перс булуңунун түндүк-чыгышындагы кичинекей, бирок Иран үчүн экономикалык мааниси чоң Харг аралын америкалык аскерлер аркылуу басып алуу мүмкүнчүлүгүн караштырып жатат. Бул канал аркылуу Ирандын мунай экспортунын болжол менен 90%ы өтөт. Операциянын максаты – Иранды Ормуз кысыгын кайра ачууга мажбур кылуу үчүн басым көрсөтүү.

Бирок америкалык расмий адамдар жана аскерий эксперттер мындай жер операциясы чоң тобокелдиктерге ээ экенин, анын ичинде америкалык аскерлердин жогорку жоготууларына алып келиши мүмкүн экенин билдиришет. Буларга ылайык, арал көп деңгээлдүү коргоо системалары менен камсыздалган, акыркы жумаларда Иран жакка кошумча ПЗРК (переносной зенитно-ракетный комплекс) каражаттары жеткирилген.

Булактар Иран аралдын аймагына, анын ичинде жээк чектерине, танкка каршы жана пехоталарга каршы миналар сыяктуу капкандарды жайгаштырганын билдиришти. Бул жерге америкалык десантчылар түшкүсү келсе, чоң тобокелчилик жаралат.

Айрым Трамптын өнөктөштөрү мындай операциянын зарылдыгы тууралуу суроолорду коюп жатышат, анткени аралдын өзүн басып алуу Ормуз кысыгы жана Ирандын дүйнөлүк энергетикалык рыноктогу монополиясы маселелерин чечпейт.

АКШнын Борбордук командачылыгы Харг аралындагы Иран аракеттерине комментарий бере алган жок.

Америкалык аскерлер буга чейин 13-мартта аралга сокку урган. Борбордук командачылыгы 90 бутага тийгенин билдирген, анын ичинде «деңиз миналары сакталган кампалар, ракеталык сактоочу бункерлер жана башка аскерий объектилер» болгон. Трамп сокку тууралуу жарыялап, америкалык аскерлер мунай инфраструктурасына тийбегенин «адептик себептерден улам» билдирген.

Израиль булагы Харг аралын басып алуу Ирандын дрондорунун жана ПЗРКнын соккуларына алып келиши мүмкүн деп кооптонууда, бул америкалык аскерлердин жоготуусуна себеп болушу ыктымал. «Ирандар мындай тобокелдикке барбай, ордуна мунай казууларына сокку урса деген үмүт бар, бирок алдын ала болжолдой албайбыз», — деди бул булак.

CNNге маегинде НАТОнын мурдагы башкы командири, азыркы аскерий аналитик Жеймс Ставридис: «Мен бул боюнча чындап тынчсызданар элем. Ирандыктар акылдуу жана эч кимди аяп отурбайт. Алар америкалык аскерлерге максималдуу жоготууну келтирүү үчүн бардык аракетин жасайт, деңизде жана өз аймагында», — деди.

Иран парламентинин спикери «душмандарды» Иран аралдарын басып алуу аракеттери боюнча эскертти.
«Айрым маалыматтарга ылайык, Ирандын душмандары региондун бир өлкөсүнүн колдоосу менен бир аралды басып алуу даярдыгын көрүп жатышат», — деп жазган Мохаммад Багер Галибаф X платформасында. «Бардык душмандын кыймылдары биздин аскерий күчтөр тарабынан толук көзөмөлдө турат. Эгер алар көзөмөлдөн чыгып кетсе, региондогу бардык маанилүү инфраструктура ачык түрдө окко алынышы мүмкүн».

Галибаф ошондой эле АКШнын аймактагы аракеттерин жана аскерлерди жайгаштыруусун кылдат байкоого алганы айткан.

Харг аралы Манхэттенден үч эсе кичине, демек, аны басып алуу үчүн АКШга күчтүү десанттык күчтөрдү тартуу керек. Арал Перс булуңунун түндүк бөлүгүндө, Ормуз кысыгынан алыс, бирок Ирандын мунай объекттерине жакын жайгашкан.

Акыркы күндөрү эки десанттык экспедициялык бөлүк Жакынкы Чыгышка жеткирилди. Аларга миңдеген десантчылар, десанттык кемелер, авиация жана катерлер кирет. Буга кошумча, 82-абадан десанттык дивизиядан 1000дей америкалык аскер да жакынкы күндөрдө аймакка жеткирилет.

Булак билдиргендей, АКШнын Борбордук командачылыгы аралды дайыма абадан байкап турат, ошондой эле мина менен корголгон аймактардагы физикалык жана экологиялык өзгөрүүлөрдү байкаган.

Ставридистин айтымында, америкалык соккулар аралдын кээ бир ПВО элементтерин, анын ичинде HAWK ракеталары жана Oerlikon зениттик куралдарын алсыраткан.

Бирок аралдын Иран жээктерине жакындыгын эске алганда, америкалык аскерлер баллистикалык ракеталар жана дрондордун соккуларына алсыз бойдон калат. Администрация ичиндеги талкууларга таянган булак америкалык жетекчилер кургактагы операциянын тобокелчилигин кабыл алууга даяр эмес экенин белгиледи.

Булак ошондой эле АКШнын аскердик объектилерин басып алуу учурунда инфраструктураны тез жок кылуу планы бар экенин, Иранда да ушуга окшош пландар болушу мүмкүн экенин кошумчалады.

Перс булуңундагы союздаш өлкөлөр Трампдын администрациясын Харг аралына аскер жайгаштыруу же ирандык байытылган уранды алып чыгуу менен согушту узартпоо боюнча кеңеш берип жатышат. Алардын айтымында, аралды басып алуу америкалык жоготууларды көбөйтүп, Ирандын региондордогу инфраструктурасына соккуларын күчөтүп, конфликтти узартып жибериши мүмкүн.

Альтернативдүү чечим катары союздаштар америкалык жетекчилерге Ирандын баллистикалык ракеталык программасын жок кылууну сунуштап, АКШнын өкүлдөрү макул болуп жатышат. Акыркы күндөрү Пентагон Перс булуңу өлкөлөрүнө Ирандын баллистикалык жана крылат ракеталык потенциалынын чоң бөлүгү жоюллганын билдирген, бирок так мөөнөттөрдү айткан эмес.

Ставридис: «Иранды басымга алуу үчүн Харг аралын жээктен блоктоо каралышы мүмкүн. Бул мунай экспортуна тоскоол болот, бирок аскерлерди түшүрүүнүн кереги жок», — деп айтты.